GDPNow van de Atlanta Fed verwacht een groei van de Amerikaanse economie van 3 procent over het eerste kwartaal. Importheffingen? Inflatie? Een afkoelende arbeidsmarkt? Dreigende ontslagen door AI? De economie groeit stug verder.
De Amerikaanse consument houdt de economie overeind
Eén van de pijlers onder die groei is de Amerikaanse consument. De persoonlijke consumptieve uitgaven in de Verenigde Staten vertegenwoordigen ongeveer 67-70 procent van het BNP. Juist het niet aflatende consumptiepatroon van de Amerikaanse consument hield de economie overeind. Dat was voor veel deskundigen toch wel een raadsel. Want het consumentenvertrouwen staat al jaren op een historisch laag niveau. Waarom blijf je zo veel uitgeven als je zo weinig vertrouwen hebt in de economie?
Als reden wordt vaak de zogenaamde K-vormige economie van de Verenigde Staten gegeven. Het inkomen in de Verenigde Staten is scheef verdeeld. Tien procent van de bevolking met het hoogste inkomen draagt maar liefst 50 procent aan de totale consumentenbestedingen bij. Die 10 procent gaat het voor de wind. niet in het minst omdat het op de beurs al jaren goed gaat. Voortdurende koerswinsten zorgen immers voor het zogenaamde wealth effect. Wanneer je beleggingen in waarde stijgen, voel je je rijker en ga je meer uitgeven. Het beursklimaat is van groot belang voor de economie.
Het begin van het einde?
Doorgaans zijn de detailhandelsverkopen een goede graadmeter van de stemming van de consument. Die verkopen waren tot dusver steeds een meevaller. Er dreigt nu echter een kink in de kabel. Op maandbasis was er recent onverwacht geen enkele groei. De verkopen in december waren gelijk aan die in november. Op jaarbasis groeiden de verkopen nog wel, maar slechts met 2,4 procent. In november was dat nog 3,3 procent.
Raakt de tot voor kort onvermoeibare Amerikaanse consument uitgeput? Vooral goederen gevoelig voor importheffingen als auto’s en meubels vielen terug. Ook bestedingen aan kleding, gezondheid en persoonlijke zorg, elektronica en restaurants namen af. Eisen de importheffingen dan toch hun tol? Afnemende consumentenbestedingen leiden tot minder winst en een uiteindelijk tot een hogere werkloosheid. Is dit het begin van het einde van het Amerikaanse groeiwonder?
Het consumentenvertrouwen bevindt zich op een laag niveau. De consument heeft zorgen over de betaalbaarheid van veel zaken. Hij heeft meer dan genoeg van de prijsstijgingen. De economische vooruitzichten worden minder rooskleurig. Mensen maken zich zorgen over hun baan. Er is de dreiging van AI. Het gemiddelde boodschappenmandje is de afgelopen jaren niet groter geworden. Steeds meer uitgaven in dat mandje gaan naar basisbehoeften.
Of valt het wel mee?
Een paar kanttekeningen zijn op z’n plaats. Ten eerste zijn deze cijfers nog deels ‘vervuild’ als gevolg van de langdurige government shutdown. De cijfers van december kunnen daardoor een verkeerd beeld geven. Maar er is nog iets. De cijfers worden namelijk gecorrigeerd voor seizoensinvloeden. December is een bijzondere maand. Het weer, geschenken en het verschil in werkdagen spelen hierbij een rol. Voor deze maand worden de verkopen daardoor meestal naar beneden gecorrigeerd. Vervolgens worden de verkopen van de erop volgende maanden weer naar boven bijgesteld.
Het is echter de vraag of dat nog wel terecht is. Het aantal werkdagen in een maand is niet erg belangrijk meer. Veel winkels zijn tegenwoordig zeven dagen open. Daarnaast worden steeds meer aankopen online gedaan. E-commerce was in december verantwoordelijk voor meer dan 20 procent van alle verkopen. En deze handel gaat 24/7 door.
De niet voor seizoensinvloeden gecorrigeerde detailhandelsverkopen zijn daarom misschien interessanter. Deze geven een ander beeld. Zo bleken in december de verkopen 3,8 procent te zijn gestegen: de grootste stijging op maandbasis ooit. Het is daarom nog te vroeg om de Amerikaanse consument al af te schrijven. Beter is het de detailhandelsverkopen over de komende maanden af te wachten om een reëler beeld te krijgen. Wellicht koelt de economie iets af, maar mogelijk ook weer niet zo veel dat we ons zorgen zouden moeten gaan maken.
Martine Hafkamp is algemeen directeur van Fintessa Vermogensbeheer. Fintessa is een zelfstandig, onafhankelijk en gespecialiseerd vermogensbeheerkantoor uit Baarn, en tweevoudig winnaar van de Gouden Stier. Deze publicatie is samengesteld door Fintessa B.V. De in deze publicatie vermelde gegevens zijn ontleend aan door Fintessa B.V. betrouwbaar geachte bronnen en publiekelijk bekende informatie. Deze publicatie bevat beleggingsaanbevelingen, maar geen beleggingsadvies noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Voor de juistheid en volledigheid van de genoemde feiten, gegevens, meningen, verwachtingen en uitkomsten daarvan kan Fintessa B.V. niet instaan. Fintessa B.V. is een beleggingsonderneming en beschikt over een vergunning op grond van de Wet financieel toezicht. Fintessa B.V. staat onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten en De Nederlandsche Bank. Voor de uitgebreide Disclaimer verwijzen wij naar onze website www.fintessa.nl.